oprogramowanie komputerowe arisco reklama: PRODUCENT OBUWIA PROFILAKTYCZNEGO WAŁĘSA & PALUCH s.c.

Domy Prawo O DPS, Kontakt

wstecz

(aut. Małgorzata Kowalczyk – MEDI 3/2007; dps.pl 1.08.2007)

 

Dzisiejsza rzeczywistość to coraz częstsze uświadamianie sobie i zauważanie, obok ludzi zdrowych i pełnosprawnych, także osób chorych niepełnosprawnych ruchowo i intelektualnie. Coraz częściej ma miejsce analiza potrzeb tych osób oraz poszukiwanie dla nich różnorodnych form stymulacji, które pozwoliłyby na zrealizowanie przynajmniej minimum ich potrzeb. Sytuacja życiowa ludzi o obniżonej sprawności umysłowej jest wypadkową wielu czynników. Poza parametrem zdrowotnym, funkcjonalnym i psychicznym, o niepełnosprawności decyduje wiele cech mikro-i makrospołecznych. Są to zarówno cechy położenia społecznego i sytuacja rodzinna, jak również sytuacja ekonomiczna kraju, rozwój pomocy społecznej oraz obowiązujące regulacje prawne.

Wytyczne wskazujące kierunek działań poszczególnym krajom zawiera Deklaracja Praw Osób Upośledzonych przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne ONZ 20 grudnia 1971 roku. Przedstawia ona podstawowe zasady poszanowania godności i praw drugiego człowieka, niezależnie od jego sprawności intelektualnej.

Zwraca uwagę:

  • na konieczność ochrony praw osoby niepełnosprawnej umysłowo między innymi w zakresie zapewnienia jej pomocy społecznej i rehabilitacji, aby umożliwić maksymalny rozwój posiadanych zdolności i potencjalnych możliwości;
  • na prawo do rozwijania przez nich predyspozycji w różnych dziedzinach życia, według własnych potrzeb i zainteresowań, z pomocą rodziny, opiekunów bądź samodzielnie, jeśli niepełnosprawność na to pozwala.1

Obniżona sprawność umysłowa to stan, do którego dochodzi na skutek patologicznego przebiegu rozwoju, przy czym czynnikami na to wskazującymi są elementy biologiczne, psychologiczne i społeczne.2 Stąd terapią będzie takie ukierunkowanie działań, które doprowadzi w rezultacie do odblokowania patologicznych czynników rozwoju.3

Funkcjonowanie społeczne tej grupy jest utrudnione przez ograniczone możliwości porozumiewania się za pomocą mowy, zaburzenia sensoryczne. emocjonalne i ruchowe, co w rezultacie prowadzi do trudności w przystosowaniu się4. Często osoby niepełnosprawne umysłowo mają nadmierną skłonność do zachowań impulsywnych, cechuje je mniej kontrolowana agresja lub samoagresja. Z drugiej strony, specyficzna jest też duża potrzeba oparcia i poczucia bezpieczeństwa.5 Osoby upośledzone często nie umieją poruszać się samodzielnie, potrzebują pomocy przy jedzeniu czy w toalecie. Czują się niezrozumiane przez otaczające ich osoby, same często są świadome własnej inności, która krępuje ich i powoduje poczucie osamotnienia i alienację.

Wśród podstawowych potrzeb osób niepełnosprawnych umysłowo trzeba wymienić:

  • potrzebę bezpieczeństwa,
  • potrzebę przeżyć i zmiany,
  • potrzebę uznania i zachowania szacunku do samego siebie,
  • potrzebę stabilności kontaktów uczuciowych i bezpieczeństwa uczuciowego.

Z zaspokojenia tych potrzeb osoba niepełnosprawna czerpie siłę i nabiera pewności siebie, rozwija inicjatywę i indywidualność.6

Literatura: 1. Knapik M., Sacher W.A., "Sztuka w edukacji i terapii." Kraków 2004; 2. Kościelska M., "Oblicza upośledzenia." Warszawa 1995; 3. Kowalik S., "Upośledzenie umysłowe - teoria i praktyka rehabilitacji." Warszawa 1989; 4. Lipkowski, "Pedagogika specjalna." Warszawa, 1981 str. 41; 5. Sękowska Z., "Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej". Warszawa 2001; 6. Słownik Wyrazów Obcych. Warszawa PWN, 1971; 7. Tyszkowa M., "Zachowanie się dzieci szkolnych w sytuacjach trudnych." Warszawa 1972; 8. Witkowski T., "O zmianę mentalności w stosunku do osób chorych i niepełnosprawnych" W: Block B., Otrębski W. (red.), "Człowiek nieuleczalnie chory." Lublin 1997, ss. 260-266; 9. Witkowski!, "Rozumieć problemy osób niepełnosprawnych." Warszawa 1993.

Materiały źródłowe: 1. Sękowska Z., "Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej". Warszawa 2001, APS, ss.384-385, 2. Kościelska M., "Oblicza upośledzenia." Warszawa 1995; 3. Tamże; 4. Konopnicki (1971) W: Witkowski!, "Rozumieć problemy osób niepełnosprawnych." Warszawa 1993; 5. Pospiszyl (1970) W: Witkowski!, "Rozumieć problemy osób niepełnosprawnych." Warszawa 1993; 6. Kościelska M., "Oblicza upośledzenia." Warszawa 1995; 7. Kowalik S . ..Upośledzenie umysłowe - teoria i praktyka rehabilitacji." Warszawa 1989; 8. Kraule, Dawis (1992) W: Witkowski T., "O zmianę mentalności w stosunku do osób chorych i niepełnosprawnych" W: Block B., Otrębski W. (red.), "Człowiek nieuleczalnie chory." Lublin 1997, ss. 260-266; 9. Por. Grzegorzewska (1964) W: Sękowska Z., "Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej". Warszawa 2001; 10. Ciarkę (1971) W: Tamże, s. 223; 11. Słownik Wyrazów Obcych. Warszawa PWN, 1971; 12. Knapik M., Sacher W.A., "Sztuka w edukacji i terapii." Kraków 2004; 13. Sękowska Z., "Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej", Warszawa 2001; Witkowski!, "Rozumieć problemy osób niepełnosprawnych." Warszawa 1993; 14. Szamańska (1955) W: Sękowska Z., "Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej", Warszawa 2001; 15. O. Lipkowski, "Pedagogika specjalna." Warszawa, 1981 str. 41; 16. Sękowska z., .Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej", Warszawa 2001.